We zullen altijd status aan maatschappelijke posities blijven ontlenen. Alleen zijn dat niet altijd dezelfde maatschappelijke posities. De tijd verandert immers en wij veranderen met de tijd.
met:
De groene economie zal straks, na de huidige malaise, gaan groeien en dat betekent dat iemand die in afvalrecycling succesvol wordt, straks een nieuwe held is. Er zullen in de nieuwe energie-economie straks nieuwe ondernemers opstaan die het Google, Apple en Microsoft van de nieuwe energie oprichten en daar rijk mee worden. Maar status zullen we straks niet alleen ontlenen aan rijkdom.
Voor veel jongeren heeft ideëel werk nu een hogere status dan commercieel werk, al zou dat door de economische crisis nog wel eens kunnen veranderen. Er komt sowieso weer een markt voor idealen. En weldoeners kunnen daar status aan ontlenen. Bill Gates bereikt met zijn malariaprogramma nu in Afrika al meer dan menig ander ooit heeft bereikt. Daardoor groeit zijn status op een andere manier dan in de tijd dat hij Microsoft oprichtte en groot maakte. Zijn Microsoft in Nederland ontleent nu grote status als beste werkgever, omdat het bedrijf leidend is in het ‘nieuwe werken’. Ook al zoiets immaterieels. De ontmaterialisering van status zal de komende tijd doorzetten, verwacht ik.
Status zal vergroenen. Groene iconen rukken op in de statusladders, en degenen die zich positioneren als groen en eco-chic worden eco-iconen, zoals Reinier Evers van Trendwatching.com al eerder beschreef. Eco is overigens niet altijd praktisch. De elektrische auto zal er bijvoorbeeld minder snel komen dan het nu lijkt, omdat er nog veel hobbels zijn te overwinnen. En de huidige lage olieprijzen zorgen ervoor dat investeerders nu pas op de plaats maken. Nu groene sier maken door in een elektrische auto te rijden is dus wat vroeg.
Statuserosie
Status kun je snel verliezen. De kredietcrisis heeft, hoewel het onzin is om louter bankiers als schuldigen ervan aan te wijzen, tot een snelle erosie van hun status geleid. Vanaf de jaren tachtig wilden velen buiten de financiële branche zo veel mogelijk op bankiers lijken: het krijtstreeppak, van oudsher kenmerkend voor bankiers, werd in brede kringen modieus. Zo hoopten anderen dat iets van de status van bankiers op henzelf zou afstralen, al was het alleen maar door hun kleding te imiteren.
De komende jaren raakt de krijtstreep evenwel uit de mode, mede door het statusverlies van bankiers. Zodra het economisch herstel en dat van banken inzet, en dat is zeker te verwachten, zal dit ook wel weer veranderen.
Readers Digest onderzocht wat burgers nu van politici vinden en meldt dat men politici nu minder vertrouwt dan een tweedehands autoverkoper. Dat is jammer, want veel politici doen zeer hun best en Nederland hoort tot een van de best bestuurde landen ter wereld. Maar de erosie van de status van politici is krachtig en zet door. Daar moeten politici hard aan gaan werken.
Status ontleende je tot nu toe aan politieke correctheid, behalve in de periode van de Fortuyn-revolte. Daarna kwam de restauratie, maar nu met de opkomst van Wilders keert de politieke incorrectheid terug als statussymbool. Zelfs allochtonen en hoogopgeleiden melden nu voor de ‘Lijst Mozart’ te kiezen. Dat gebeurt nu nog besmuikt, maar zou met verkiezingen in het vooruitzicht wel eens openlijker kunnen gebeuren.
Status ontleen je ook aan horloges, juwelen en andere dure spullen, ook wel ‘oorlogsgoud’ genoemd. Dat draag je nu minder, ook omdat straatroof in tijden van crisis toeneemt. Maar je koopt het als belegging en zekerheid tegen mogelijke inflatie. In crisistijd ontleen je status aan het creatief hergebruik van spullen. Tweedehands is in. Maar crisismode wordt straks juist uitbundiger. Modieus zijn en blijven blijft statusverhogend.
Koppelstatus
Mooie mensen bereiken doorgaans meer dan minder mooie, zo leren vele onderzoeken. Maar mooie mensen die sterrenstatus bereikt hebben, moeten de komende tijd erg op hun hoede zijn. Zie jongerenidool Yolanthe Cabau van Kasbergen, wier privacy niet meer bestaat. Zie ook de Britse media, die afluisterapparatuur installeren in huizen en mobieltjes van sterren in de hoop zo nieuwtjes te vergaren.
Het einde van de privacy treft in eerste instantie sterren, zeker de mooie. Dreamteams zoals Yolanthe en Jan of Patricia en Adam of vroeger Neelie en Bram en nu nog David en Victoria ontlenen hun status ook aan het feit dat ze gekoppeld zijn. Individuele status en koppelstatus versterken elkaar, wat je nu ziet in de nieuwe DolceGabbana-reclame van David en Victoria. In de vorige figureerde hij nog alleen, nu is het setje door de Italiaanse modegigant ingelijfd.
Mensen die net met pensioen zijn, klagen erover dat ze niet meer gebeld worden door zakenrelaties en collega’s met wie ze jaren, soms zelfs decennia vriendschappelijk zijn omgegaan. Als je met pensioen gaat, ben je passé. En dat voel je ook: minder status. Nu steeds meer mensen met pensioen gaan, wordt het thema van de statusverandering voor 65-plusser erg belangrijk. De komende tijd krijgen we nog veel te stellen met status.
Trendwatcher Of The Year Adjiedj Bakas (www.bakas.nl) is onder andere auteur van het boek Beyond the Crisis
Foto, Chris Chidsey.jpg
